Homilie bij de Vigilie voor het Ongeboren Leven

Beste broeders en zusters,

Met deze viering van vanavond geeft de Heer ons de genade en vreugde om een nieuw liturgisch jaar te beginnen met haar eerste onderdeel: Advent, de periode die de komst van God onder ons gedenkt. Elk begin brengt ook een speciale genade, omdat het door de Heer gezegend is. In deze Adventsperiode zullen we wederom de nabijheid ervaren van de Ene die de wereld geschapen heeft, die de gescheidenis geleidt en zo ver voor ons zorgt dat Hij mens is geworden. Dit grootse en fascinerende geheim van God met ons, meer nog van God die één van ons werd, is wat we vieren in de komende werken onderweg naar het heilig Kerstfeest. Gedurende de Adventstijd ervaren we dat de Kerk ons bij de hand neemt en – verbeeld door de Heilige Maagd Maria – haar moederschap uitdraagt en ons zo de vreugdevolle verwachting van de komst van de Heer, die ons allen in Zijn reddende en troostende liefde omvat, laat ervaren.

Terwijl onze harten naar de jaarlijkse viering van de geboorte van Christus uitkijken, richt de liturgie van de Kerk onze blik op het einddoel: onze ontmoeting met de Heer in de glans van zijn glorie. Dat is waarom we, in iedere Eucharistie, Zijn dood en wederkomst verkondigen, “totdat Hij komt” waken wij in gebed. De liturgie houd nooit op ons aan te moedigen en te steunen, en plaatst in de Adventstdagen op onze lippen, de roep waarmee de Bijbel eindigt, op de laatste pagina van de Openbaring van Johannes: “Kom, Heer Jezus” (22:20).

Beste broeders en zusters, onze samenkomst hier deze avond als begin van de Adventsreis wordt verrijkt met een andere belangrijke reden: samen met de gehele Kerk willen we een plechtige gebedswake vieren voor het ongeboren leven. Ik wil graag mijn dank uitdrukken aan allen die deze uitnodiging hebben aangenomen en aan hen die in het bijzonder zijn toegewijd aan het verwelkomen en beschermen van menselijk leven in verschillende kwestbare omstandigheden, in het bijzonder in de eerste dagen en fasen. Het begin van het liturgisch jaar helpt ons om de verwachting van God die vlees werd in de schoot van de Maagd Maria, God die zichzelf klein maakt, opnieuw te beleven. Hij werd een kind, en dit spreekt tot ons van de komst van een God die nabij is, die een mensenleven wilde ervaren vanaf het eerste begin, om het totaal en volledig te redden. Zo zijn de mysteries van de Menswording van de Heer en van het begin van een mensenleven op intieme wijze verbonden en in harmonie met elkaar binnen het ene verlossingsplan van God, de Heer van het leven van ieder van ons. De Menswording opnbaart ons, met intens licht en op een verbazingwekkende wijze, dat elk mensenleven een onvergelijkbare en verheven waardigheid heeft.

De mens heeft een onmiskenbare uniciteit ten opzichte van elk ander leven wezen op aarde. Hij laat zich zien als een uniek en enig wezen, begiftigd met intelligentie en vrije wil, maar hij heeft eveneens een materiële realiteit. Hij left tegelijkertijd en onafscheidelijk in een geestelijke en een tastbare dimensie. Dit word ook gesuggereerd in de tekst van de Eerste Brief aan de Thessalonicenzen die we zojuist gehoord hebben: “De God van de vrede, moge Hij u heiligen, geheel en al; moge u volkomen, naar geest, ziel en lichaam, ongerept bewaard blijven tot de komst van onze Heer Jezus Christus” (5:23). Daarom zijn we geest, ziel en lichaam. We maken deel uit van deze wereld, zijn gebonden aan de mogelijkheden en beperkingen van onze lichamelijkheid, en tegelijkertijd staan we open voor een oneindige horizon, zijn we in stat de communiceren met God en Hem in ons te verwelkomen. We bewegen ina ardse werkelijkheden en daardoor zien we de aanwezigheid van God en kunnen we Hem zoeken, en in hem waarheid, goedheid en totale schoonheid. We koesteren fragementen van leven en geluk en verlangen naar totale vervolmaking.

God houdt zo diep en totaal van ons, zonder onderscheid, dat Hij ons oproept tot vriendschap met Hem. Hem maakt ons deelgenoot van een werkelijkheid voorbij alle verbeelding, gedachten en woorden: Zijn eigen goddelijk leven. Met emotie en dankbaarheid erkennen we de waarde van de onvergelijkbare waardigheid van elk menselijk persoon en de grote verantwoordelijkheid die we voor allen hebben. “Christus de nieuwe Adam,” – zo zegt het Tweede Vaticaans Concilie – “doet, juist door het geheim van de Vader en zijn liefde te openbaren, de mens volledig zien, wie de mens is, en onthult hem zijn hoogverheven roeping… door zijn menswording heeft Hij, de Zoon Gods, zich in zekere zin verenigd met iedere mens” (Gaudium et Spes, 22).

Geloof in Jezus Christus betekent ook een nieuw blik op de mens hebben, een blik van vertrouwen en hoop. Meer nog, ervaring en rede zelf laten zien dat de mens zelfbewust en vrij, uniek en onvervangbaar, kan onderscheiden, het hoogtepunt van alle aardse dingen dat herkent moet worden in zijn inherente waarde en altijd geaccepteerd met respect en liefde. Hij heeft het recht niet beschouwd te worden als bezit of iets dat vrijelijk gemanipuleerd kan worden, niet teruggebracht te worden tot een gebruiksvoorwerp ten behoefe van anderen en hun belangen. De mens is in zichzelf goed en zijn volledige ontwikkeling moet altijd nagestreefd worden. Liefde voor allen, mits het oprecht is, heeft de natuurlijk neiging een bevooroordeelde aandacht voor de zwaksten en armsten te worden. Op die wijze zien we de zorg van de Kerk van de ongeborenen, de meest kwetsbaren, de meeste bedreigden door de zelfzucht van volwassenen en de verduistering van het geweten. De Kerk herhaalt steeds dat wat door het Tweede Vaticaans Concilie verklaart werd aangaande abortus en alle schendigen van het ongeboren leven: “Het leven moet daarom vanaf de conceptie met de grootste zorg beschermd worden” (idem. 51).

Er zijn cultuurtrends die het geweten willen verdoven met misleidende redenaties. Aangaande het embryo in de baarmoeder onderstreept de wetenschap zelf  de autonomie waarmee het met de moeder in contact staat, de coördinatie van de biologische processen, de voortgang van de ontwikkeling, de groeiende complixiteit van het organisme. Dt is geen verzameling biologisch materiaal, maar een nieuw leven wezen, dynamisch en prachtig geordend, een nieuw en uniek mens. Zo was het voor Jezus in Maria’s schoot, zo was het voor ons allemaal in de schoot van onze moeders. Samen met de oude christelijke schrijver Tertullianus kunnen we zeggen: “hij die een man zal zijn, is het al” (Apologeticum IX, 8), en er is geen reden om hem niet als een persoon te beschouwen vanaf de verwekking.

Helaas blijft het voorkomen dat, zelfs na de geboorte, de levesn van kinderen worden blootgesteld aan verlating, honger, armoede, ziekte, misbruik, geweld en exploitatie. De vele schendingen van hun rechten die over de hele wereld worden gepleegd kwetsen op ernstige wijze het geweten van iedere mens van goede wil. Gezien dit trieste landschap van onrecht begaan tegen het menselij leven, voor en na de geboorte, maak ik de gepasioneerde pleidooi van Paus Johannes Paulus II over de verantwoordelijkheid van iedere persoon, de mijne: “respecteer, verdedig, bemin en dien het leven, ieder menselijk leven! Alleen op die weg zul je gerechtigheid, ontwikkeling, echte vrijheid, vrede en geluk vinden!” (Encycliek Evangelium vitae, 5). Ik spoor de kopstukken van de politiek, economie en sociale communicate aan om alles in hun macht te doen om een cultuur te bevorderen die het menselijk leven respecteert, om gunstige omstandigheden en ondersteuning te creëren  voor de ontvangst en ontwikkeling van het leven.

Aan de Maagd Maria, die de Zoon van God ontving met geloof, haar moederschoot, haar liefhebbende zorg, voedende steun en glanzend van leven, vertrouwen we onze toewijding en gebed voor het ongeboren leven toe. Dit doen we in de liturgie – de plaats waar we de waarheid beleven en de waarheid in ons leeft – in aanbidding voor de goddelijke Eucharistie overwegen we het lichaam van Christus, het lichaam dat het vlees aannam van Maria door de Heilige Geest, en uit haar werd geboren in Bethlehem voor onze verlossing. Ave, verum Corpus, natum de Maria Virgine!

Advertisements

One thought on “Homilie bij de Vigilie voor het Ongeboren Leven”

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s